Kurban ve Bayramını Anlamak; Kurban Bayramı


Dini bayramların ikincisi olan Kurban Bayramı, İslam âleminin İslami/Hicri takvime göre Zilhicce ayının 10 ilâ 13. günleri arasında 4 gün olarak kutladığı en önemli dinî bayramıdır. Dinî bayramlar İslami/Hicri takvime göre oldukları için Gregoryen/Miladi takvim kullanan Türkiye gibi beldelerde bu mübarek günler her sene farklı zamanlara tekabül ederler. Mesela, bu seneki Kurban Bayramı 15-18 Ekim 2013 tarihlerine tekabül etmektedir.

Bayram kelimesinin aslı olduğu ileri sürülen farsça “bazrâm” veya “bezrem” kelimesi, sevinç ve eğlence günü manasına gelir ki Arapça’sı “ıyd”, çoğulu “a’yâddır”. Bu sebeple Türkçe’de de bayram tebriğine “ta’yîd”, bayramlaşmaya da “muayede” denilir. Kurban Bayramına aynı zamanda “Iydü’l-edhâ/Yevm-i Edhâ” ve “Iydü’n-nahr/Yevm-i Nahr” da denilmektedir. Nahr, deveyi kurban etmek demektir. Edhâ ise kurbanlık hayvanın ismidir. Yani kurbanlık hayvanı kesme bayramı manasına gelir. Kurban ise kelime olarak k-r-b kökünden mastar olarak “yaklaşmak”, isim olarak ise “hizmetiyle sultana yakınlaşmış kişi” manasına gelir. Istılâhî (terimsel) olarak “Allah’a manen yakınlaştıran şey”; dinî olarak da “vasıfları tanımlanmış belirli kişilerin, yine vasıfları tanımlanmış belirli havyanları, belirli bir vakitte Allah rızası için ibadet niyetiyle kesmesi” manasındadır. Okumaya devam et

Bir OCLC Uygulaması: WorldCat


Eğer ABD’de yaşıyorsanız aradığınız eserin size en yakın hangi kütüphanede olduğunu da yine buradan öğrenebiliyorsunuz. Yok ben satın almak isterim derseniz de sizi bu eseri satmakta olan satıcılara yönlendirebiliyor ve bunu yapmadan önce de fiyatlarını görebiliyorsunuz. Böylece doğrudan en düşük fiyattan satan satıcıya yönleniyorsunuz.

Aynı yazarın diğer kitaplarına erişebileceğiniz gibi aynı konuda yazılmış diğer kitaplara da erişebiliyorsunuz. Aynı DDC numarasındaki kitaplara da erişebiliyorsunuz.

Bulduğunuz eserin kaynak bilgilerini de çok rahat istediğiniz biçimlerde indirebiliyorsunuz. İndirebileceğiniz kaynakça biçimlendirmeleri şöyle:

  • APA (6th ed.)
  • Chicago (Author-Date, 15th ed.)
  • Harvard (18th ed.)
  • MLA (7th ed.)
  • Turabian (6th ed.)

Kaynak yazım biçimlerine aişna olanlar bu sistemleri zaten Microsoft Word’den de hatırlayacaklardır ama bu konulara yabacı iseniz de üzülmeyin. Bu biçimler ve kaynakçalar hakkında yazmış olduğum Microsoft Word’de Kaynakça Oluşturma başlıklı yazımı okuyabilirsiniz.

Sigara ile Mücadele


Sigara belki de yüzyılımızın en kötü alışkanlıklarının başında geliyor. Tüm kötü alışkanlıklar gibi sigara ile mücadeleyi de destekliyorum. Bu sayfada sigara ve zararları hakkında edindiğim bilgileri ve belgeleri derlemeyi düşünüyorum.

Sigara ile mücadelede en etkili yollardan biri elbette görsellerdir. Sigaraya Hayır fotoğraf albümü için lütfen tıklayınız.

Türkçe Yanlışları ve Doğruları


Günümüzde artık gündelik konuşma Türkçesi öylesine yozlaştırıldı ki artık insanlar aralarında konuşurken “ok”, “yes” gibi kelimeleri Türkçe sanmaya/saymaya başladılar. Elimizdeki değerlerin en önemlilerinden biri olan dilimiz Türkçe’nin nasıl çürüdüğünü hepimiz görüyoruz. Görüyoruz ama bunun için bir şey yapıyor muyuz? Hayır.

 

Öyle bir hâle geldik ki insanımız artık yabancı dille konuşmayı neredeyse övünç sayıyor. İnsanlar kurdukları cümlelerde bazen tamamen İngilizce kelimelerle bazen de Türkçe kelimeler arasına İngilizce serpiştirerek konuşmayı tercih ediyorlar. Bu durumdan da hiç rahatsız olmamaları nasıl bir durumda olduğumuzu gözler önüne seriyor.

Bizler bilinçli birer fert olarak dilimize sahip çıkalım ve doğru kullanalım. Aşağıda yanlış-doğru şeklinde sıralanmış bir liste var. Aklıma geldikçe bu listeye yeni kelimeler ekleyeceğim.

Okumaya devam et

Okuma, Yazma, Konuşma ve Anlama da Türkçe’nin Doğru Kullanımı


Bugün hep iletişim çağında olduğumuzdan dem vuruyoruz. İletişim için ortak bir dil gerekiyor. Kullandığımız dili Türkçe ama gerçekten ne kadar doğru kullanabiliyoruz bu dili? Bu iletişim çağında günde onlarca belki yüzlerce internet sayfası okuyor, işimizle alakalı metinler okuyor, konuşmalar dinliyor, e-postadan tutun da belgelere kadar bir çok da metin yazıyoruz. Açık söylemek gerekirse doktora tezi bile okurken rastladığım anlam ve yazım yanlışlarından dolayı kahroluyorum. Eğitimli insanların bile bu şekilde yazıyor, okuyor olması çok acı. Hani deriz ya “Bilmemek ayıp değil, öğrenmemek ayıp” diye. Bence okumuş ve belli yerlere gelmiş kişilerin bilmemesi, şimdiye kadar öğrenmemiş olması da ayıp. Hadi sıradan vatandaş çok okumamış, öğrenmemiş, geçim derdinden dolayı diğerlerini dert edinmemiş de okumuş adam niye öğrenmemiş? Araştırmamış? Aklım almıyor. Ben yakıştıramıyorum. İngilizce yazılıp gönderilip de hep hakemlerden dil bilgisi yönünden eleştiri aldığı söyleyen akademisyenlerin Türkçe eserlerde böylesi özeni göstermedikleri, hakemlerin de böyle inceleme yapmadıklarını düşünüyorum. Türkçe niye bilgi birikimi yok diyenlere de bu şekilde cevap vermek isterim ki insanlar özene bezene Türkçe eser yazmıyorlar, özendikleri tek yayınlar yabancı dilde yazdıklarıdır. Onlara gösterdikleri özeni Türkçe eserlere de gösterseler, Hakemler de tıpkı yabancı dilde gelen makaleleri inceledikleri gibi Türkçe eserleri de inceleseler bu kadar özensiz, üstün körü, önemsiz makaleler, bildiriler çıkar mı? Türkçe eserler akademisyen çevrelerinde hep çantada keklik olarak görülür ve hiç önemsemezler. Çünkü puanlamada da bir önemleri yoktur. Bu sebeple de ciddi yayınlar hep yabancı dilde yazılır, çerez diye tabir edilenler kendi dillerinde. Bu sebepledir ki koca bir bilim insanı camiası topyekun hep birlikte yani ülke olarak yazdığımız yabancı dil bilgi birikimine katkı yapmaktayız. Bugün yabancı dil olarak İngilizce kabul edildiği için çok rahatlıkla söyleyebiliriz ki bugün Türkiye bilimi İngilizceye hizmet etmektedir.

Çevre Terimleri Sözlükçesi


Kısa Numaralar – Ücretsiz Acil Durum ve Destek Hatları Listesi


Kısa numaralar, millî güvenlik, kamu sağlığı, kamu düzeni, asayişŸ, can ve mal güvenliği, acil durum hizmetleri gibi kamu yararının azami düzeyde görüldüğü, kullanıcıların az sayıda rakam çevirmesi suretiyle kolay erişŸimlerinin gerekli olduğu değerlendirilen hizmetler için tahsis edilen 1XY yapısındaki numaralardır. Bu numaraları Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tahsis etmektedir. Dolaysıyla resmî ve geçerli liste BTK’dan alınan listedir. Aşağıda BTK’dan alınmış (Haziran 2013) liste mevcuttur.

Okumaya devam et

AB Mevzuatı


ABD Mevzuatı


T.C. Mevzuatı


Bu sayfa altında sitede bahsi geçen ve ilgilendiğim Türkiye Cumhuriyeti Mevzuatına toplu olarak erişebilirsiniz.

Mevzuat için kaynaklar:

Hazırlamış olduğum mevzuat listesine aşağıdaki seçeneklerden biri ile ulaşabilirsiniz.

CLP Tüzüğü


REACH Tüzüğü


İş Sağlığı ve Güvenliği


ASTM Standartları Listesi


ISO Standartları Listesi


DIN Standartları Listesi


Türk Standartları Listesi


ICS Kod Listesi


  • 1 – Genel (eng: General) TSE, ISO

Bir sistem nasıl başlar?


Bilgisayar kullanıcıları arasında –ne kadar üst seviye kullanıcı olurlarsa olsunlar– belki de en az bilgi sahibi olunan konuların başında diskler gelir. Partition, Primary partition, Extended partition, Logical Partition, Active partition, Microsoft Reserved Partition (MSR), Partition Table , MFT, MBR, GPT, NTFS, UEFI, BIOS, Bootable vs. gibi pek çok kavramı çoğunuz duymuşsunuzdur ve/veya az çok bilginiz vardır ama bunların tamamını bir kavram olarak kafasında doğru canlandırıp bir temele oturtmuş hadi doğrusunu söyleyeyim; bu konuyu anlamış kullanıcı sayısı son derece azdır. Bu yüzden de sorulan sorulara verilen cevaplar genelde farklı/yanlış olur. İşte bu yazıda mümkün olan en basit şekilde anlatarak konuyu her seviyede kullanıcının anlamasını sağlamaya çalışacağım…
Okumaya devam et

Dosya Uzantıları Sözlükçesi


epub – (engElectronic PublicationInternational Digital Publishing Forum (IDPF) (tur: Uluslararası Sayısal Yayıncılık Forumu) tarafından e-kitap standardı olarak ilan edilen, gömülü cihazlarda ve bilgisayarlarda kullanılmak üzere geliştirilmiş bir dosya biçimidir.

DOS Komutları Sözlükçesi


Format:

Bilgisayar Terimleri Sözlükçesi


Active partition:

ATA:

BIOS:

Boot:

Bootable:

Blue-Ray:

CD:

DOS:

DOS Komutları: bkz. DOS Komutları

Dosya Sistemi:

DVD:

Extended partition:

Fat:

Fat32:

GPT:

Harddisk:

IDE:

Logical Partition:

Master Boot Code:

Master Partition Table:

MBR:

MFT:

Microsoft Reserved Partition (MSR):

NTFS:

PARDUS:

Partion:

Partion Table:

Primary partition:

RAM:

ROM:

Root:

SATA:

Sector:

UEFI:

USB:

Volume:

Windows:

Microsoft Word’de Dizin Oluşturma


Aşağıdakiler için bir dizin girdisi oluşturabilirsiniz:

  • Sözcükler, tümceler veya simgeler için
  • Bir sayfa aralığına yayılan bir konu için
  • Başka bir girdiye başvuru yapmak için (örneğin “Ulaştırma. Bkz. Bisikletler”).

Metni seçip bunu dizin girdisi olarak işaretlediğinizde Microsoft Word, işaretlenmiş ana girdinin ve eklemek üzere seçtiğiniz çapraz başvuru bilgilerinin yer aldığı özel bir XE (Dizin Girdisi) alanı ekler.

XE (Dizin Girdisi) alanı

Tüm dizin girdilerini işaretledikten sonra, bir dizin tasarımı seçin ve tamamlanan dizini oluşturun. Bundan sonra, Word dizin girdilerini toplar, alfabetik olarak sıralar, sayfa numaralarına bakarak aynı sayfada tekrarlayan girdileri bulur ve kaldırır ve belgede dizini görüntüler.

Microsoft Word’de bir dizin oluşturmak istiyorsanız Microsoft Office’in “Dizin oluşturma ve dizini güncelleştirme” başlıklı makalesini okuyunuz. Burada sadece dizin alanında kullanılan kodların anlamları yer almaktadır.

Okumaya devam et

Microsoft Word Alan Kodları: Index (Dizin) alanı


 

Örnek

{ INDEX \s bölüm \d “.” } alanı, ana belge için dizin oluşturur. Alt belgelerin her biri bir bölümdür; bölüm başlıkları, bölümleri numaralandıran bir SEQ alanı içerir. \d anahtarı, bölüm numarasıyla sayfa numarasını birbirinden bir noktayla (.) ayırır. Bu alandan oluşturulan dizin aşağıdakine benzer:

Aristo, 1.2
Dünya, 2.6
Jüpiter, 2.7
Mars, 2.6

Okumaya devam et

Microsoft Word Alan Kodları


Microsoft Word’te alan kodları { } işaretleri arasına yazılır. Ancak yazı modunda bu işaretleri kullanarak alan kodu yazmanız Word’ün bunu alan kodu olduğunu anlaması için yetmez. Bunun için Alt+F9‘a basmanız gerekir ki yazı modundan kod moduna geçesiniz.

Microsoft Word Alan Kodları Listesi: http://office.microsoft.com/tr-tr/word-help/HA102110133.aspx

En çok kullanılan ve ihtiyaç duyacağınız alan kodları aşağıdaki gibidir.

  • Microsoft Word Alan Kodları: TC (İçindekiler Tablosu Girdisi) alanı
  • Microsoft Word Alan Kodları: TOC (Table of Content) İÇT (İçindekiler ve Şekiller Tablosu) alanı
  • Microsoft Word Alan Kodları: XE (Dizin Girdisi) alanı
  • Microsoft Word Alan Kodları: Index (Dizin) alanı
  • Microsoft Word Alan Kodları: TA (Kaynakça Girdisi) alanı
  • Microsoft Word Alan Kodları: TOA (Kaynakça) alanı

Bilgisayar Programlarınızı Yanınızda Taşıyın (Taşınabilir Programlar-Portable Applications)


Günümüzde herkesin ihtiyaç duyduğu programlar farklı olabiliyor. Her bilgisayarda da aynı programı bulamayabilirsiniz. Bir de bilgisayarınıza format attığınızda tekrar tüm programları kurmanız gerekir. Dolayısıyla sürekli kullandığınız programları işletim sisteminden bağımsız olarak yanınızda taşımak çok önemli bir konu. İşte size taşınabilir belleğinizde taşıyabileceğiniz program depoları:

En iyi taşınabilir programları inceleyen bir makale: http://www.techsupportalert.com/best-free-portable-programs.htm

Türkiye Dışındaki Türkiyeler


Türkiye dışında da Türkiye olur mu demeyin. Muhtelif zamanlarda yurt dışında Türk olmadıkları halde aynı Türk gibi yaşayan ya da bir Türk beldesi zannedilebilecek düzeyde Türk örf ve adetlerini yaşatan yerlere dair haberler izledim. Sayısı birden fazla olunca bu ilginç yerleri biraraya getiren bir arşivlik yazı yazmak istedim. Eğer zamanla başka Türk beldelerine de rastlarsam buraya eklerim. Şimdlik bulabildiklerim şunlar:

Belçika’nın Türk Kasabası: Faymonville

İtalya Moena Türk Köyü

Hollanda’nın Zeeland eyaletindeki Türkiye Köyü

Bilgi Sınıflandırma Sistemleri


Amerikan Kongre Kütüphanesi Sınıflandırması (Library of Congress Classification, LCC)


Evrensel Ondalık Sınıflandırması (Universal Decimal Classification, UDC)


UDC Kaynakları:

Numaralar

  • International Standard Book Number (ISBN)
  • International Standard Serial Number (ISSN)

Dewey Ondalık Sınıflandırması (Dewey Decimal Classification, DDC)


Dewey Ondalık Sınıflandırması (eng: Dewey Decimal Classification), kurucusu Melvil Dewey (Melville Louis Kossuth (Melvil) Dewey)’in adını taşıyan ve ilk olarak 1872 yılında tasarlanmış bir kütüphane/bilgi sınıflama sistemidir. Dewey’in bu çalışması kütüphanecilikte bir devrim olarak nitelendirilmekte ve bu sebeple kendisine modern kütüphaneciliğin babası denilmektedir. Bu sistemde bilgiler 10 ana sınıfta toplanır ve alt bölümler bu sisteme göre 10, 100, 1000 şeklinde hiyerarşik olarak dallara ayrılırlar. Tüm kodlar ve isimleri 4 ciltlik bir kitapta toplanmıştır ve bu kitabın en son 2011 yılında 23. baskısı yapılmıştır. Dünya çapında 135 ülkede 200 binden fazla kütüphanenin bu sınıflama sistemini kullandığı tahmin edilmektedir. Her geçen gün yeni yeni bilgiler edinildiği, var olanların değiştiği, kısacası hayat devam ettiği için de sınıflandırmada değişiklikler ve yenilik de devam etmektedir. Dünya döndükçe de bu iş durmayacaktır. Zaten ilk hâli ile 22. baskı hâlini kıyasladığınızda aradaki fark sizi de şaşırtacaktır.

Ben mühendis olduğumdan mıdır yoksa ilk öğrendiğim sınıflandırma sistemi olduğundan mıdır bilinmez kendi kütüphanemde ve bilgisayarımdaki klasör ve dosya düzenlemelerinde Dewey Ondalık Sınıflandırmasını kullanıyorum. Hem arşivlemesi kolay oluyor hem de aradığını bulması. Siz de çok sayıda kitap veya dosya ile uğraşıyorsanız mutlaka bir sisteme ihtiyacınız olmuştur. Çoğu zaman her insan kendine göre bir sistem geliştirir. Ben de geliştirmiştim ama bir de onunla uğraşmak istemedim ve hazır yapılmış olan birini kullanmaya başladım. Aslında dünyada sadece Dewey Ondalık Sınıflandırma sistemi yok, başka sistemler de var. Onlara da Bilgi Sınıflandırma Sistemleri başlıklı yazımda değindim.

Okumaya devam et

Noktalama İşaretleri


İmlâ Kılavuzu


TDK Yazım Kılavuzu

İmlâ Kuralları


Türkçe imlâ kuralları için TDK’nun Yazım Kuralları‘na bakınız.

Kısaltmalar Dizini


Bu sayfalarda ve gündelik hayatımda sıkça ve çokça kullandığım kısaltmalardan oluşan bir liste aşağıdaki gibidir. Burada olmayanlar da dahil olmak üzere daha fazla kısaltma için TDK Kısaltmalar Dizini‘ne, kısaltma kuralları için ise Kısaltmalar yazısına bakınız.

Bilgisayarda kullanılan dosya uzantıları ve anlamları için Dosya Uzantıları Sözlükçesi, DOS ortamında kullanılan komutlar ve anlamları için ise DOS Komutları Sözlükçesi’ne bakınız.

age. Adı geçen eser
agm. Adı geçen makale
agy. Adı geçen yayın
AB Avrupa Birliği (eng: European Union, EU)
ABD Amerika Birleşik Devletleri (eng: United State of America, USA)
ABD Ana Bilim Dalı
ACI eng: American Concrete Institute (tur: Amerika Beton Enstitüsü)
ADYÜ Adıyaman Üniversitesi (eng: Adiyaman University)
ASTM eng: American Society for Testing and Materials (tur: Amerika Deney ve Malzeme Cemiyeti)
Boğaziçi Üniversitesi (eng: Boğaziçi University)
bk. Bakınız
BM Birleşmiş Milletler (eng: United Nations, UN)
bs. Baskı, basım
C Cilt
CEN fra: Comité Européen de Normalisation (eng: European Committee for Standardization, deu: Europäisches Komitee für Normung, tur: Avrupa Standardizasyon Komitesi)
CENELEC fra: Comité Européen de Normalisation Electrotechnique (eng: European Committee for Electrotechnical Standardization, tur: Avrupa Elektroteknik Standardizasyon Komitesi)
ÇOK Çözünmüş organik karbon (eng: Dissolved Organic Carbon, DOC)
DDC eng: Dewey Decimal Classification (tur: Dewey Ondalık Sınıflandırması)
Doç. Doçent (eng: Associate Professor, Assoc.)
Dr. Doktor (eng: Doctor)
EFTA eng: European Free Trade Association (tur: Avrupa Serbest Ticaret Birliği)
EN deu: Europäische Norm (eng: European Standard, fra: Norme Européenne, tur: Avrupa Standardı)
ESO(s) eng: European Standards Organization(s), CEN-CENELEC-ETSI (tur: Avrupa Standartlar Kuruluş(u/ları), CEN-CENELEC-ETSI)
ETSI eng: European Telecommunications Standards Institute (tur: Avrupa Telekomünikasyon Standartları Enstitüsü)
ICS eng: International Classification for Standards (tur: Uluslararası Standart Sınıflandırması)
IEC eng: International Electrotechnical Commission (tur: Uluslararası Elektroteknik Komisyonu)
ISO eng: International Organization for Standardization (tur: Uluslararası Standardizasyon Teşkilatı)
İTÜ İstanbul Teknik Üniversitesi (eng: Istanbul Technical University)
K/K Katılaştırma/Kararlılaştırma (eng: Solidification/Stabilization, S/S)
LCC eng: Library of Congress Classification (tur: Amerikan Kongre Kütüphanesi Sınıflandırması)
PC eng: Portland Cement (tur: Portlant Çimentosu)
Prof. Profesör (eng: Professor)
RG T.C. Resmî Gazete
SEM eng: Scanning Electron Microscope (tur: Taramalı Elektron Mikroskobu)
SI fra: Système international d’unités (tur: Uluslararası Birimler Sistemi, eng: International System of Units)
Sn. Sayın
T.C. Türkiye Cumhuriyeti
TCLP eng: Toxicity Characteristic Leaching Procedure (tur: Zehirlilik Karakteristik Sızma Testi)
TÇK Toplam Çözünmüş Katı (eng: Total Dissolved Solids, TDS)
TDK Türk Dil Kurumu
TPE Türk Patent Enstitüsü (eng: Turkish Patent Institute, TPI)
TS Türk Standardı (eng: Turkish Standards)
TSE Türk Standartları Enstitüsü (eng: Turkish Standards Institute, TSI)
TÜİK Türkiye İstatistik Kurumu (eng: Turkısh Statıstıcal Instıtute, TURKSTAT)
UCS eng: Unconfined Compressive Strength (tur: Serbest Basınç Dayanımı)
UDC eng: Universal Decimal Classification (tur: Evrensel Ondalık Sınıflandırması)
XRD eng: X-ray Diffraction (tur: X-Işını Kırınımı)
XRF eng: X-ray Fluorescence (tur: X-ışını Floresansı)
vb. ve benzeri
vd. ve diğerleri
vs. ve saire
YTÜ Yıldız Teknik Üniversitesi (eng: Yıldız Technical University)

.

Kısaltma-lar


Kısaltma; bir kelimenin, terimin veya özel adın, içerdiği harflerden biri veya birkaçı ile daha kısa olarak ifade edilmesi ve simgeleştirilmesidir [1]. Kısaltmalarla ilgili kurallar şunlardır:

1. Kuruluş, ülke, kitap, dergi ve yön adlarının kısaltmaları her kelimenin ilk harfinin büyük olarak yazılmasıyla yapılır: TBMM (Türkiye Büyük Millet Meclisi), TDK (Türk Dil Kurumu), ABD (Amerika Birleşik Devletleri); KB (Kutadgu Bilig); TD (Türk Dili), TK (Türk Kültürü), TDED (Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi); B (batı), D (doğu), G (güney), K (kuzey); GB (güneybatı), GD (güneydoğu), KB (kuzeybatı), KD(kuzeydoğu) vb.

Ancak bazen kelimelerin, özellikle son kelimenin birkaç harfinin kısaltmaya alındığı da görülür. Bazen de aradaki kelimelerden hiç harf alınmadığı olur. Bu tür kısaltmalarda, kısaltmanın akılda kalabilmesi için yeni bir kelime oluşturma amacı güdülür: BOTAŞ (Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi), İLESAM(İlim ve Edebiyat Eseri Sahipleri Meslek Birliği), TÖMER (Türkçe Öğretim Merkezi) vb.

Gelenekleşmiş olan T.C. (Türkiye Cumhuriyeti) ve T. (Türkçe) kısaltmalarının dışında büyük harflerle yapılan kısaltmalarda nokta kullanılmaz.

2. Ölçü birimlerinin uluslararası kısaltmaları kullanılır: m (metre), mm (milimetre), cm (santimetre), km(kilometre), g (gram), kg (kilogram), l (litre), hl (hektolitre), mg (miligram), m² (metrekare), cm²(santimetrekare) vb.

3. Kuruluş, kitap, dergi ve yön adlarıyla ölçülerin dışında kalan kelime veya kelime gruplarının kısaltılmasında, ilk harfle birlikte kelimeyi oluşturan temel harfler dikkate alınır. Kısaltılan kelime veya kelime grubu; özel ad, unvan veya rütbe ise ilk harf büyük; cins isim ise ilk harf küçük olur: Alm. (Almanca), İng.(İngilizce), Kocatepe Mah. (Kocatepe Mahallesi), Güniz Sok. (Güniz Sokağı), Prof. (Profesör), Dr.(Doktor), Av. (Avukat), Alb. (Albay), Gen. (General); sf. (sıfat), haz. (hazırlayan), çev. (çeviren), ed. (edebiyat), fiz. (fizik), kim. (kimya) vb.

* * *

Küçük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde kelimenin okunuşu esas alınır: cm’yi, kg’dan,mm’den, kr.un. Büyük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde ise kısalt­manın son harfinin okunuşu esas alınır: BDT’ye, TDK’den, THY’de, TRT’den, TL’nin vb. Ancak kısaltması büyük harflerle yapıldığı hâlde bir kelime gibi okunan kısaltmalara getirilen eklerde kısaltmanın okunuşu esas alınır: ASELSAN’da, BOTAŞ’ın, NATO’dan, UNESCO’ya vb.

UYARI: Numara sözünün kısaltması da kelime gibi okunduğundan getirilecek olan ek okunuşa göre getirilecektir: No.lu, No.suz

Sonunda nokta bulunan kısaltmalarla üs işaretli kısaltmalara gelen ekler kesmeyle ayrılmaz. Bu tür kısaltmalarda ek noktadan ve üs işaretinden sonra, kelimenin veya üs işaretinin okunuşuna uygun olarak yazılır: vb.leri, Alm.dan, İng.yi; cm³e (santimetreküpe), m²ye (metrekareye), 64ten (altı üssü dörtten) vb.

Sert ünsüzle biten kısaltmalar, ek aldıkları zaman oku­nuşta sert ses yumuşatılmaz: AGİK’in (AGİĞ’in değil), CMUK’un (CMUĞ’un değil), RTÜK’e (RTÜĞ’e değil), TÜBİTAK’ın (TÜBİTAĞ’ın değil) vb.

Ancak birlik kelimesiyle yapılan kısaltmalarda söyleyişte k’nin yu­muşatılması normaldir:ÇUKOBİRLİK’e (söylenişi ÇUKOBİRLİĞE), FİSKOBİRLİK’in (söylenişi FİSKOBİRLİĞİN) vb.

Bu sayfalarda ve gündelik hayatta kullandığım/kullandığımız bir çok kısaltma için Kısaltmalar Dizini‘ne bakınız.

Sözlük-ler (Lügat)


  • Çevre Terimleri Sözlükçesi
  • Bilgisayar Terimleri Sözlükçesi
  • Dosya Uzantıları Sözlükçesi
  • DOS Komutları Sözlükçesi

Diğer Önemli Sözlükler

Birim-ler (Vahit, Ünite)


Büyüklüklerin bir standarda bağlanması işi ülkemizde

Büyüklüklerin Uluslararası Birimler Sistemine göre kullanımı 21 Ocak 1989 tarih ve 20056 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 3516 sayılı “Ölçüler ve Ayarlar Kanunu” ile mecburidir.

21 Haziran 2002 tarih ve 24792 sayılı Resmî Gazete’de yayınlan “Uluslararası Birimler Sistemine Dair Yönetmelik” Türkiye’de kullanılan birim sisteminin kanunî dayanağıdır. Yönetmelik, uluslararası temel birimler ile bu birimlerden türetilen diğer birimlerin tarifleri, karşılıkları ve sembollerin belirtilmesi amacıyla hazırlanmıştır.

  1. Ölçüler Kanunu, Kanun no: 1782, Resmî Gazete tarih: 04/04/1931, no: 1765 (Mülga).
  2. Ölçüler ve Ayarlar Kanunu, Kanun no: 3516, Resmî Gazete tarih: 21/01/1989, no: 20056.
  3. Uluslararası Birimler Sistemine Dair Yönetmelik (80/181/AT), Resmî Gazete tarih: 21/06/2002, no: 24792
  4. http://tr.wikipedia.org/wiki/Uluslararas%C4%B1_Birimler_Sistemi
  5. http://www.bipm.org/en/si/si_brochure/
  6. http://www.ume.tubitak.gov.tr/menu_si_birimler.php?f=6005
  7. http://www.mevzuat.gov.tr/Metin.Aspx?MevzuatKod=7.5.13710&MevzuatIliski=0&sourceXmlSearch=%C3%B6l%C3%A7%C3%BC
  8. http://www.mevzuat.gov.tr/Metin.Aspx?MevzuatKod=7.5.12316&MevzuatIliski=0&sourceXmlSearch=%C3%B6l%C3%A7%C3%BC
  9. http://www.mevzuat.gov.tr/Metin.Aspx?MevzuatKod=7.5.6365&MevzuatIliski=0&sourceXmlSearch=%C3%B6l%C3%A7%C3%BC
  10. http://tr.wikipedia.org/wiki/Uluslararas%C4%B1_Birimler_Sistemi
  11. http://www.ume.tubitak.gov.tr/menu_si_birimler.php?f=6005
  12. http://www.bipm.org/en/si/si_brochure/
  13. http://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/1765.pdf
  14. http://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.3516.pdf
  15. http://www.mevzuat.gov.tr/Metin.Aspx?MevzuatKod=7.5.6401&sourceXmlSearch=birimler&MevzuatIliski=0
  16. http://www.mevzuat.gov.tr/Yonetmelikler.aspx
  17. https://intweb.tse.org.tr/TSEIntWeb/Standard/Standard/StandardAra.aspx

İşaret-ler (İm)


Simge-ler (Alem, Sembol)


Ses-ler (Seda)


Harf-ler (Kod)


Akciğerlerden gelen havanın ses yolunda oluşturduğu titreşime ses denir. Ses, dilin işlevli en küçük birimidir. Harf ise sesin yazıdaki karşılığıdır.

Bir dildeki harflerin belirli bir sıraya dizilmiş bütününe alfabe de­nir.

Türk alfabesi, Latin harfleri esas alınarak 1.XI.1928 gün ve 1353 sayılı “Türk Harflerinin Kabul ve Tatbiki Hakkında Kanun” ile kabul edilmiştir. Bu Kanun’a göre Türk alfabe­sinde 29 harf bulunmaktadır.*

Türk alfabesindeki harflerin sıra sayıları, adları, kitap ve el yazısı biçimleri ile kodları** aşağıda belirtilmiştir:

alfabe2


* Kanun’da önce “i” sonra “ı” belirtilmişse de yaygın ve yerleşmiş olan sıraya göre önce “ı” sonra “i” gelmektedir.

** Türk Kodlama Sistemi, ilgili kurum ve kuruluşlarla bilim adamlarının görüşleri alınarak TDK İmla Kılavuzu Çalışma Grubu tarafından 8 Ocak 2004 günü belirlenmiş ve TSE tarafından Nisan 2005/TS 13148 numaralı belge ile ölçünlü (standart) hâle getirilmiştir.

Zaman-lar (Vakit)


Para-lar


Dünyada her bir ülke kendi para birimini kullanır. Kullanımda ülke içinde pek bir sıkıntı olmaz ama iş, ülkeler arasında ticarete geldiğinde durum biraz karmaşıklaşır. Bu kadar çok ülke ve onun para birimi olunca hem güvenilirlik hem de oluşabilecek karışıklıkları önleyebilmek için paralara birim getirilmiş ve her bir birimin farklı olabilmesi için de bir standart geliştirilmiştir. İşte ISO 4217, Para Birimleri (Currency Codes – ISO 217) uluslararası camiada kullanılmaya başlanmıştır.

Bilindiği üzere standartlar ancak ücreti mukabili satılabilirler ama bu standardın herkes tarafından takip edilebilmesi amacıyla bir internet sitesi kurulmuş ve dileyen herkes buraya girerek para birimi dünyasındaki gelişmeleri takip edebilmektedir. Acaba bu hizmeti kim vermektedir diye soracak olursak para ve banka denilince ilk akla gelen İsviçre Bankalarının ülkesinin standart kurumu SNV vermektedir. Bu bilgiler http://www.currency-iso.org/ adresinde yayımdadır.

Mevcut para birimleri tablosu için tıklayınız.

Standartlar:

Para Birimi Listeleri:

İlgili Bağlantı Adresleri:

ENTITY

Currency

Alphabetic Code

Numeric Code

Minor unit

EUROPEAN UNION

Euro

EUR

978

2

IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF

Iranian Rial

IRR

364

2

IRAQ

Iraqi Dinar

IQD

368

3

PALESTINIAN TERRITORY, OCCUPIED

No universal currency

 

 

 

RUSSIAN FEDERATION

Russian Ruble

RUB

643

2

SAUDI ARABIA

Saudi Riyal

SAR

682

2

TURKEY

Turkish Lira

TRY

949

2

UNITED KINGDOM

Pound Sterling

GBP

826

2

UNITED STATES

US Dollar

USD

840

2

UNITED STATES

US Dollar (Next day)

USN

997

2

UNITED STATES

US Dollar (Same day)

USS

998

2

Önemli Kaynak Siteleri

Lisan-lar (Dil)


Millet-ler (Ulus, Halk)


Ülke-ler (Diyar)


Devlet-ler


Mefhum-lar (Kavram), Istılah-lar (Terim) ve Tarif-ler (Tanım)


Mefhum-Kavram

Istılah-Terim

Tarif-Tanım

Liste

Aamir Khan ve Filmleri


Aamir Khan